vitamine B1

“Betere inhoud, sterkere tekst en fijner lezen? Doe mij dan ook maar B1!”

Steeds meer organisaties willen communiceren met hun doelgroep in taalniveau B1. Logisch, want dat leest gewoon veel lekkerder. Daardoor komt de boodschap beter over. Wat doet B1 eigenlijk met een tekst? En waar vraagt een B1-tekstvertaling om? Lees de antwoorden op vragen die ik daarover krijg. Met als voorzetje: het gaat hier niet om simpele teksten in eenvoudige woorden voor mindertaligen. Juist niet!

Ben ik er met actieve zinnen en tussenkopjes?
Slechts deels. B1 (her)schrijven vraagt om meer dan dat, zinnen inkorten en alinea’s opsplitsen. Je moet onder de huid van het onderwerp kruipen. Alleen daar kun je begrijpen en aanvoelen wat de auteur nu eigenlijk écht bedoelt. En wat er zou moeten staan. Daar is inlevingsvermogen voor nodig. Het herschrijven gebeurt vervolgens zin voor zin, soms woord voor woord. Daarbij komen alle kwaliteiten van een tekstschrijver om de hoek kijken. Van taalvaardigheid tot woordenkennis, van schrappen tot gevarieerd taalgebruik.

Betekent eenvoudig taalgebruik dat het vooral geschikt is voor lageropgeleiden en mindertaligen?
Welnee! Ook professoren en professionals vinden het fijn om soepeltjes door (een lap) tekst heen te gaan.

Is simpel taalgebruik enkel bestemd voor simpele inhoud?
Oh nee! Ook -en juist- een complexe omgevingsvisie of regionale beleidsagenda mobiliteit is gebaat bij een flinke portie vitamine B1.

Anders gevraagd: wordt mijn boodschap ‘simpel’ als het taalgebruik eenvoudig is?
Verre van. Wees maar niet bang. De inhoud van de boodschap komt juist beter over.

Wijkt de inhoud na de B1-vertaalslag af van het origineel?
In de regel wel. Natuurlijk niet op hoofdlijnen, maar vaak vraagt B1 om inhoudswijzigingen. Een B1-operatie legt soms gaten in de inhoud bloot of verbetermogelijkheden aan de structuur. En zo niet, dan zijn het de ingewikkelde zinsconstructies en moeilijke woorden die om aanpassingen vragen.
Is dat vervelend? Voor de auteur van het origineel soms wel. Die heeft veel energie gestoken in een tekst die helemaal klopt. En dan gaat iemand anders even zeggen dat het ánders moet. Het is goed om het daar van tevoren met elkaar over te hebben.

Is B1 duur?
Tja. De B1-slag gebeurt meestal helemaal aan het einde van de rit. Als inmiddels iedereen akkoord is met de structuur en de inhoud. Daarna volgt de eindredactie. En dan willen mensen graag toch óók nog B1. Op die manier is het een extra kostenpost. Eentje die best wat tijd kost, zeker als de inhoud helemaal is dichtgetimmerd. Een tip voor kortere teksten: laat de tekst op voorhand al schrijven door een B1-schrijver. Een tip voor langere teksten: laat de eindredactie en B1-slag samenvallen.

Kun je iets laten zien dat je hebt omgebouwd naar B1?
Liever niet. Jij kent namelijk het C2-origineel niet. Je kunt de B1-tekst zien en denken: nog best wel ingewikkeld als je het mij vraagt. Terwijl het verschil tussen hoe het is en hoe het was enorm is.

Wil je dan een stukje tekst van mij B1 maken?
Dat is een goed idee. Kom maar op met ongeveer een half A4’jte ingewikkeld materiaal. Dat is voldoende om te ervaren wat vitamine B1 voor jouw tekst kan doen.

Is bovenstaande tekst B1? Ja natuurlijk 🙂